Nałogi to nie tylko nadużywanie alkoholu, leków, nikotyny czy narkotyków. Równie groźne są uzależnienia behawioralne, czyli dotyczące czynności. Jednym z takich problemów jest kompulsywne korzystanie z sieci. Narzędzie, które służy do ułatwiania i wzbogacania naszego życia dla wielu osób staje się przekleństwem, które je zniewala. Na czym polega uzależnienie od portali internetowych?

Ośrodek Terapii Wiosenna, Uzależnienie od portali internetowych

Dla wielu z nas włączenie komputera i sprawdzenie skrzynki mailowej oraz przejrzenie kilku ulubionych portali internetowych (zwłaszcza społecznościowych) jest jedną z pierwszych czynności w ciągu każdego dnia. Kiedy nie mamy dostępu do internetu, stajemy się nerwowi: a co, jeśli przyszła do nas nowa wiadomość, a my nie możemy jej odczytać? Skąd mamy wiedzieć, co słychać u naszych znajomych, jeśli nie mamy możliwości, by zobaczyć ich aktywności na Facebooku? Jak mamy spędzać czas pozbawieni głównego źródła łatwej i niewymagającej rozrywki?

Dla większości ludzi nieprzerwany dostęp do sieci jest tylko udogodnieniem, jednak dla pewnej (wciąż rosnącej) grupy stało się to koniecznością, bez której jej członkowie nie wyobrażają sobie życia. Uzależnienie od portali internetowych jest podstępne i atakuje w sposób nieoczekiwany. W początkowej fazie internet jest źródłem przyjemności i wywołuje naturalną ciekawość. Użytkownik dopiero poznaje możliwości sieci i wykorzystuje je w sposób racjonalny. Z czasem spędza na tej aktywności coraz więcej czasu i stopniowo traci inne zainteresowania. W sytuacji, gdy dana osoba pozbawiona jest dostępu do internetu, dręczą ją natrętne myśli na jego temat, a także fantazjuje o przyszłych oraz przeszłych pobytach w sieci. W kolejnej fazie uzależniony internauta skupia całą swoją aktywność wokół wirtualnej rzeczywistości, przez co zaniedbuje swoje obowiązki dotyczące pracy, nauki, domu i rodziny. Dochodzi wręcz do ograniczenia czasu poświęcanego na sen oraz jedzenie, co może mieć niekorzystny wpływ na stan zdrowia. U osoby uzależnionej od portali internetowych pojawiają się również zaburzenia koncentracji uwagi i sprawności myślenia, zaburzenia kontroli popędów, pogorszenie wzroku, bóle pleców i kręgosłupa, podatność na infekcje, bezsenność, nadpobudliwość. W przypadku braku dostępu do sieci występuje cały zespół objawów psychopatologicznych, takich jak obniżony nastrój, niepokój, drażliwość, kłopoty ze snem oraz zaburzenia seksualne.

Uzależnienie od portali internetowych nie jest jednorodne – istnieją różne jego rodzaje, zależne od ulubionych aktywności w sieci. Wyróżniamy cztery odmiany tego zaburzenia:

  • erotomanię internetową,
  • socjomanię internetową, czyli uzależnienie od internetowych kontaktów społecznych,
  • uzależnienie od sieci internetowej,
  • przeciążenie informacyjne, czyli przymus pobierania informacji.

Uzależnienie od portali internetowych może zostać zdiagnozowane, jeśli występują co najmniej trzy z następujących sześciu objawów:

  • silne pragnienie lub poczucie przymusu korzystania z dostępu do Internetu, korzystania z portali społecznościowych, ciągłego sprawdzania poczty elektronicznej, korzystania z gier on-line czy czatu;
  • trudności z samokontrolą w zakresie powstrzymania się od włączenia przeglądarki internetowej, komputera, sprawdzenia poczty, włączenia gry;
  • wystąpienie zespołu abstynencyjnego (np. złe samopoczucie wywołane brakiem dostępu do Internetu);
  • rozwój tolerancji, czyli sytuacji, w której dla osiągnięcia zamierzonego efektu konieczne jest coraz częstsze i dłuższe korzystanie z Internetu;
  • utrata zainteresowań oraz przyjemności istniejących przed uzależnieniem;
  • uporczywe korzystanie z dostępu do Internetu (w różny sposób) mimo bezspornych dowodów na destrukcyjny wpływ na zdrowie oraz stosunki społeczne.

Ośrodek Terapii Wiosenna, Uzależnienie od portali internetowych

Z pewnością istnieje kilka czynników, które powinny stanowić dla nas sygnał ostrzegawczy. Bądźmy czujni, jeśli ktoś z naszych bliskich z każdym dniem coraz więcej czasu spędza przy komputerze, przekracza narzucony limit czasu korzystania z sieci, rezygnuje ze snu i wypoczynku, zaniedbuje rodzinę, przyjaciół i znajomych, w przypadku braku dostępu do internetu przejawia niepokój, rozdrażnienie, a nawet staje się agresywny, cierpi z powodu problemów zdrowotnych (bóle oczu, kręgosłupa, senność za dnia, bóle głowy, przemęczenie, drażliwość i wiele innych), a także próbuje ukryć swój problem i zaprzecza, jakoby stracił kontrolę nad korzystaniem z sieci.

Istnieją grupy, dla których uzależnienie od portali internetowych jest szczególnie niebezpieczne. Przede wszystkim problem ten najczęściej dotyka osoby, które mają historię zaburzeń afektywnych i lękowych, nieprawidłowo ukierunkowanych popędów, uzależnień innego typu oraz niską samoocenę. Uzależnieni internauci zwykle należą do jednej z czterech grup: nastolatków, młodych dorosłych (zwłaszcza studentów lub osób bez pracy, które dysponują dużą ilością wolnego czasu), gospodyń domowych (często przebywają same w domu, wobec czego szukają wirtualnego kontaktu z innymi, a także informacji, porad lub rozrywki) oraz osób samotnych.

Terapia uzależnienia od internetu wygląda podobnie do leczenia innych uzależnień. Odzyskiwanie kontroli nad swoim życiem powinno zacząć się od znacznego ograniczenia godzin spędzanych w sieci, a także poszukiwania alternatywnych sposobów spędzania czasu. Niezbędne są również spotkania z psychologiem, który pomoże rozbroić mechanizmy nałogu i znaleźć w sobie siłę na jego pokonanie.

 

 

Uzależnienie od portali internetowych
5 (100%) 1 głosów